تن زخمی آثارتاریخی ازمیخ‌وکلیدگردشگران/میراث ایران‌فدای‌افزایش آمارسفر

گزیده ای از مصاحبه های دبیر انجمن ایرانشناسی کهن دژ (بابک مغازه ای) ... درج شده در خبرگزاری مهر ، روزنامه روزگار ، روزنامه گسترش صنعت ، روزنامه مردم سالاری  و دیگر پایگاه های خبری ... در تاریخ 30 فروردین 1390

http://www.mehrnews.com/fa/newsdetail.aspx?NewsID=1288387

تن زخمی آثار تاریخی از میخ ‌و کلید گردشگران
میراث ایران ‌فدای ‌افزایش آمارسفر

دیوار نویسی روی بناهای باستانی و به جاماندن زباله‌ها در محوطه های تاریخی و طبیعی تنها گوشه ای از رفتار نادرست برخی از گردشگران به هنگام حضور در اماکن فرهنگی و زیست محیطی ایران آنهم در یک بازه زمانی کوتاه مانند نوروز است.

به گزارش خبرنگار مهر، توسعه گردشگری در کشور گام مهمی در فرایند توسعه اقتصادی است اما باید توجه داشت که این فرایند در کشورهای توسعه یافته می بایست بر مبنای توسعه پایدار با حفظ ذخایر میراث فرهنگی و محیط زیستی باشد و توسعه گردشگری نیز نباید  باعث نابودی ذخایر زیستی از جمله میراث فرهنگی شود.

همچنین از آنجا که میراث فرهنگی یکی از مهمترین جاذبه های گردشگری هر کشوری است، تخریب این میراث می تواند در دراز مدت باعث از بین رفتن توان گردشگری کشور شود. در نتیجه باید توسعه گردشگری را به شکلی دنبال کنیم که آسیبی به میراث فرهنگی وارد نکند. اما در برخی موارد به خصوص ایام نوروز حضور گردشگران، قربانی حفاظت از آثار تاریخی می شود شاید یکی از دلایل این امرآشنا نبودن آنها با نحوه حضور در اماکن تاریخی و طبیعی و دغدغه نداشتن متولیان در این خصوص است.

به عنوان مثال تپه تاریخی هگمتانه استان همدان در ایام نوروز 90 مانند هر سال شاهد حضور چشمگیر گردشگران است و مسئولان سازمان میراث فرهنگی نیز برای اینکه گردشگران راحتتر در این محوطه های تاریخی قدم بردارند زیر پایشان و روی محوطه های تاریخی را سنگفرش کرده اند!

قرار بود تپه هگمتانه یا هر محوطه تاریخی دیگری برای بازدید گردشگران و اطلاع یافتن آنها از تاریخ آن منطقه و انجام کارهای پژوهشی، ساماندهی و کاوش شود اما اکنون این نوع حفاظت از تپه و سعی در حضور بیش از حد گردشگران روی تپه تاریخی ممکن است به قیمت تخریب آن تمام شود.

سنگفرشی برای گردشگران روی محوطه تاریخی

بابک مغازه ای، یکی از فعالان و دوستداران میراث فرهنگی در استان همدان دراینباره به خبرنگار مهر گفت: در بخشهای مختلف محوطه تاریخی هگمتانه هنوز عملیات گمانه زنی ادامه دارد اما متاسفانه مسئولان مربوطه به جای اینکه تمام همت خود را برای حفاظت از این منطقه بگمارند، برای راحت تر وارد شدن گردشگران به این محوطه، مسیری از تپه را سنگفرش کرده اند.

وی گفت: این مسیر پیاده روی، کنار یکی از ترانشه های مرکزی محوطه که چندین سال پیش توسط باستان شناسان مسقف شده بود ساخته شده است.

وی افزود: شواهد نشان می دهد برای ساخت این راه سنگفرش، ماشین آلات سنگین روی این محوطه تاریخی که هنوز به صورت کامل کاوش نشده، تردد می کرد.

مغازه ای ادامه داد: در این محوطه بقایای ستونهای تاریخی رها شده است. بنابراین حضور بیش از اندازه گردشگران به خصوص گردشگران نوروزی در این محوطه تاریخی می تواند منجر به آسیب زدن به این آثار تاریخی شود.

جا سیگاری یا کتیبه ای با خطوط میخی!

تخت جمشید یکی دیگر از محوطه هایی است که رفتار برخی از گردشگران در آن نشان می دهد حضور برخی از این افراد در  اماکن تاریخی بی هدف و کنترل نشده است و راهنمایان گردشگری، دوربین های مداربسته و زنجیرهایی که نقش ایجاد حریم بین نقش برجسته و گردشگران را ایفا می کند هم نمی تواند از رفتارهای مخاطره آمیز آنها جلوگیری کند.

حتی انتشار عکسهایی در یک وبلاگ که نشان می داد برخی از بازدیدکنندگان آنقدر به کتیبه های هخامنشی در محوطه تخت جمشید و کاخ آپادانا نزدیک شده اند که توانسته اند سیگار خود را روی خطوط میخی  کتیبه ها خاموش کنند و یا پا روی پلکان آن بگذارند و عکس بگیرند، شاهد این مدعاست که گردشگران در محوطه های تاریخی به حال خود رها می شوند!

عکس یادگاری با داریوش هخامنشی

انتقاد از رفتار برخی از گردشگران باستان شناسان را نیز با واکنش باستان شناسان بوده است. به گونه ای که یک باستان شناس در این رابطه می گوید: گردشگران در محوطه تخت جمشید، جلوی نقش های برجسته ایستاده و در مدلهای مختلف عکس می گیرند به طوری که در برخی موارد ریش داریوش هخامنشی را گرفته و عکس می اندازند!

کامیار عبدی، با بیان اینکه اکنون در مجموعه تخت جمشید با آن عظمت و شکوه یک مرمت گر و محافظ متخصص وجود ندارد به خبرنگار مهر گفت: برای حضور گردشگران در تخت جمشید هیچ نظم و ترتیبی پیش بینی نشده است. به عنوان مثال جلوی نقش برجسته های آپادانا زنجیر کشیده اند اما گردشگران توجهی به آن نمی کنند بلکه از آن عبور کرده و آنها را لمس می کنند.

استاد کالج دارتموت در ایالات متحده‌ گفت: هنوز برخی از گردشگران محوطه شوش نیز ضوابط بازدید یک گردشگر از محوطه های تاریخی را نمی دانند و این مکان را با دیگر اماکن عمومی اشتباه می گیرند.

یادگاری با میخ و کلید بر تن آثار تاریخی!

اما دراین رابطه سلیمان کبیری یکی دیگر از باستان شناسان نیز به خبرنگار مهر گفت: متولیان حفاظت از آثار تاریخی تصور می کنند که با نصب دوربین های مدار بسته می توانند رفتار گردشگران را کنترل کنند اما در جواب ادعای این افراد باید پرسید اگر همه رفتار بازدیدکنندگان را تحت کنترل دارید پس چطور روی برخی از نقش برجسته ها با میخ و کلید یادگاری نوشته می شود؟!

وی ادامه داد: شاید برخی از گردشگران هنوز نمی دانند رفتار یک گردشگر در مواجه با بناها و آثار تاریخی باید چگونه باشد بنابراین تا وقتی که شرایط را برای پذیرش گردشگر و ورود او به محوطه های تاریخی و زیستی به طور کامل فراهم نکرده ایم به خودی خود باعث تخریب آن محوطه می شویم.

کبیری تصریح کرد: در ایامی مانند نوروز که تنها 15 روز برای مسافرت و بازدید از بناهای تاریخی فرصت هست، گردشگران زیادی از آثار تاریخی بازدید می کنند اما همین ازدحام جمعیت در یک محوطه تاریخی باعث بروز مشکلاتی از جمله خارج شدن کنترل هدایت آنها، باقی ماندن آثار حضور گردشگران در مناطق و تخریب ناخواسته آثار تاریخی می شود بنابراین چه بهتر است که گردشگران در این مدت با راهنمایی متولیان، گروهی وارد محوطه ها شوند.

باقی ماندن اثر حضور گردشگران در محوطه های تاریخی و حتی زیست محیطی موضوعی بود که مدتی پیش هم کارشناسان محیط زیست نسبت به آن واکنش نشان دادند.

اخلاق گردشگری داشته باشید!

ناصر کرمی کارشناس محیط زیست و گردشگری از اینکه برخی گردشگران رفتار نادرستی با طبیعت دارند انتقاد کرد و گفت: اخلاق گردشگری یعنی محیط را به گونه ای ترک کنیم که انگار در آن مکان گردشگری کسی پا نگذاشته است.

وی به آثار باقی مانده از حضور گردشگران در تنگه واشی اشاره کرد و گفت: بلاهایی که امروز بر سر مناطق گردشگری مانند تنگه واشی آمده است ناشی از نداشتن اخلاق گردشگری است.

در این میان غار علیصدر که یکی از بهترین نمونه های ژئو توریسم در ایران است نیز از رفتار تاسف بار برخی از گردشگران در امان نمانده است و آثار حضور برخی از گردشگران را هنوز روی تن خود به یادگار دارد.

انباشت زباله هایی که ناشی از حضور گردشگران است

بابک مغازه ای، فعال میراث فرهنگی در همدان با بیان اینکه حجم انبوه گردشگران در مناطق گردشگری و تاریخی موجب تخریب محیط زیست و آثار تاریخی و فرهنگی می شود به خبرنگار مهر گفت: برخی از گردشگران وقتی وارد غار می شوند از فضای زیبای غار لذت می برند و می خواهند که لذت این سفر را با خوردن و آشامیدن خوراکی های مختلف کامل کنند. به همین دلیل خواسته یا ناخواسته پسماند زباله های خود را درون آب غار می ریزند آن هم دور از چشم راهنما. چون یک راهنمای گردشگری چند قایق را برای رفتن به درون غار هدایت می کند و نمی تواند تمام مدت مراقب اعمال و رفتار همه گردشگران باشد.

مغازه ای بیان کرد: برخی راحت می توانند به قندیل های زیبا و رسوبی غار علیصدر دسترسی پیدا کنند از غفلت راهنمایان گردشگری استفاده کرده، تکه ای از قندیل را که به راحتی شکننده هستند کنده و با خود به خانه می برند تا از آن به عنوان یادگاری استفاده کنند هر چند که این مشکل در سالهای گذشته به صورت گسترده تر بود ولی امروزه تا حدودی کنترل شده است اما آیا این افراد نمی دانند که رفتارشان باعث می شود تا این زخم برای همیشه بر پیکر غار باقی بماند؟

در میان همه انتقادهایی که فعالان محیط زیست و میراث فرهنگی به ازدحام حضور گردشگران ناسالم در محوطه های طبیعی و تاریخی آن هم در یک بازه زمانی کوتاه مانند نوروز دارند، سازمان میراث فرهنگی که متولی رونق صنعت گردشگری و حفاظت از آثار تاریخی هست، هر ساله آمار تعداد مسافرتها  در ایام نوروز را با خرسندی اعلام می کند و از اینکه تعداد سفرها در این بازه زمانی بیشتر شده اظهار شادمانی می کند اما هیچگاه برنامه ای تاثیر گذار برای توزیع سفر در ایام سال و راهکاری برای فرهنگسازی در زمینه حضور گردشگران در اماکن تاریخی، سیاحتی و تفریحی و حفاظت از آنها انجام نداده است.

این مطلب در روزنامه گسترش صنعت در تاریخ 30 فروردین 1390

یادگارهایی که تن فرهنگ ایران را زخمی میکند

کارشناسان از اثرات رفتن حمید بقایی از سازمان میراث فرهنگی می گویند

مصاحبه ی دبیر انجمن ایران شناسی کهن دژ با روزنامه روزگار درباره ی  اثرات رفتن حمید بقایی از سازمان میراث فرهنگی درتاریخ 21 فروردین 1390

http://roozegardaily.com/pdf/90-01-21/07.pdf

چاپ شده در روزنامه تهران امروز به آدرس زیر در تاریخ 21 فروردین 1390

http://www.tehrooz.com/1390/1/21/TehranEmrooz/585/Page/2

اظهار نظر کارشناسان میراث: رضا مرادی غیاث آبادی ، محمدعلی دادخواه ، شهرام زارع ، بابک مغازه ای ،  را در این روزنامه خواهید خواند.

متن مصاحبه دبیر انجمن (بابک مغازه ای)

بابک مغازه ای دبیر انجمن ایرانشناسی کهن دژ هم درباره شرایط بعد از رفتن بقایی به «روزگار» میگوید : امیدوارم در صورت این تغییر مدیریت، مدیر بعدی سازمان همراهی و همگامی هرچه بیشتری را با فعالان و نهادهای مدنی علاقمند به میراث فرهنگی کشور داشته باشد و نقش پررنگ تری را برای این فعالان در عرصه میراث فرهنگی کشور قائل باشد، چرا که در تمامی کشور های رو به رشد نهادهای مدنی نقش عمده ای در پیشرفت هر یک از بخش های اجتماعی ایفا می کنند. او معتقد است مدیر بعدی باید توجه بیشتری به نظرات کارشناسی ارائه شده توسط استادان، فعالان مدنی و رسانه ها در خصوص بهبود میراث فرهنگی، جلوگیری از تخریب ها و اقدام به برنامه ریزی برای پیشرفت کاوش ها و گسترش هرچه بیشتر گردشگری هدفمند و علمی کشور داشته باشد.

تخريب آثار تاريخي در سايه آمار گردشگران پنهان مي‌ماند

مصاحبه ی دبیر انجمن ایران شناسی کهن دژ با خبرگزاری میراث فرهنگی درباره ی تخريب آثار تاريخي در سايه آمار گردشگران پنهان مي‌ماند درتاریخ 21 فروردین 1390

http://www.chn.ir/news/?section=2&id=52269

تخريب آثار تاريخي در سايه آمار گردشگران پنهان مي‌ماند

هرساله با افزايش حجم سفر و تعداد بازديدکنندگان نوروزي، شاهد افزايش تخريب‌ها در سايت‌هاي تاريخي هستيم. اين درحالي است که جز آمار پر زرق و برق افزايش حجم سفر، هيچ گزارشي از تخريب‌ها، توسط نهادهاي متولي ارائه نمي‌شود تا با توسعه اطلاع‌رساني از ميزان تخريب‌ها در فصول پيک سفر و تراکم گردشگران کاسته شود.

خبرگزاري ميراث فرهنگي ـ گروه ميراث فرهنگي ـ پيش از فرارسيدن نوروز شاهد تبليغات گسترده رسانه‌ها از آمار تصادفات و چگونگي پيشگيري از تصادفات هستيم، اما هيچگاه آمار و گزارشي از ميزان تخريب‌هاي سايت‌هاي ميراث فرهنگي در ايام پيک سفر نيستيم. اين درحالي است که با جمع‌آوري و ارائه و نمايش گزارش‌ها، مي‌توان از بروز آسيب‌هاي مخرب جلوگيري کرد.

 

بابک مغازه اي دبيرانجمن کهن دژ همدان به CHN گفت: در وهله اول مسئولان و اداره‌کنندگان محيط و فضاهاي تاريخي و زيست محيطي بايد براي پذيرايي از گردشگراني که در بعضي اوقات مثل نوروز حجم بيشتري پيدا مي کنند از قبل برنامه ريزي هاي لازم را انجام دهند تا با افزايش حجم و حضور افراد در اين سايت هاي تاريخي و زيست محيطي باعث ايجاد آسيب و تخريب اين محيط ها نشود. اين مسئله نيازمند راهکارهايي است و براي رسيدن به اين راهکارها مي توان از کارشناسان غيردولتي و سازمان هاي مردم‌نهاد کمک گرفت و برنامه‌هاي مختلفي که در کشورهاي ديگر در اين رابطه صورت مي‌گيرد با انجام مطالعات تطبيقي بررسي شود.

 

وي افزود: براي مثال مي‌توان گفت که نيازي به بازديد تمامي مراجعه کنندگان از همه قسمت‌هاي يک سايت تاريخي نيست. همچنين مي‌توان با راهکارهاي ديگري چون افزايش مبلغ بليت‌ها فضايي بوجود آورد تا بازديد از سايت‌هاي تاريخي يک نوع تفريح قلمداد نشود و افراد صرفا براي گذراندن اوقات به اين محيط ها مراجعه نکنند. البته مي توان براي گروه هاي پژوهشي وعلاقمندان خاص تخفيفات ويژه اي درنظر گرفت.

 

اين فعال ميراث‌فرهنگي با تاکيد براينکه برنامه‌ريزي رکن اول بازديدها محسوب مي‌شود ادامه داد: افراد پس از ورود به اين محوطه ها و سايت هاي تاريخي رها مي شوند در حالي که بايد درقالب گروه هاي کوچک تقسيم بندي شده و همراه با يک يا چند راهنماي متخصص درمحوطه گردش کنند. به طوري که راهنمايان ضمن ارائه اطلاعات درست و علمي از بروز آسيب هاي احتمالي جلوگيري و زمينه اي براي استفاده هرچه بيشتر افراد را از اين بازديدها به عمل آورند.

 

بي‌ميلي متوليان ميراث فرهنگي به فرهنگسازي

با اينکه پيش از تعطيلات نوروزي تمام سازمان ها و ارگان ها براي سهل الوصول کردن سفر بسيج مي شوند و سفرهاي نوروزي را هدايت مي کنند اما هيچ اطلاع رساني و اقدامي درجهت حمايت از آثارتاريخي و آگاهي بخشيدن به مردم صورت نمي گيرد. به طوري که متوليان ميراث فرهنگي تاکنون برنامه خاص و منسجمي نداشته و امنيت ميراث فرهنگي درحاشيه گفتارها و خبرها خلاصه شده است.

مجتبي گهستوني دبيرانجمن تاريانا نبود شبکه هاي اطلاع رساني گسترده، نبود اعتبارات مالي و ساير امکانات انجمن هاي دوستدار ميراث فرهنگي را معضلي ديگر معرفي کرد و افزود: در رسانه هاي جمعي به صورت وسيعي عدم استفاده از دخانيات، استفاده از کمربند ايمني و مسائلي از اين دست مطرح مي شود و فيلم ها و کليپ هاي مختلفي ساخته مي شود اما هيچگاه راجع به حفظ ميراث فرهنگي که ريشه در زندگي مردم دارد کار آموزشي و ترويجي صورت نمي گيرد.

 

گهستوني با اشاره به اينکه ارگان ها و نهادها تنها درايام نوروزي بسيج مي شوند و بقيه سال هيچ سفري هدايت نمي شود به CHN گفت: سازمان ها مقدمات سفر و سهل‌الوصول کردن سفر را تنها در ايام نوروز به عهده مي گيرند و در باقي سال همه چي از جمله محوطه هاي تاريخي نيز رها مي شود.

 

وي ادامه داد: اين درحالي است که نبود شبکه هاي اطلاع رساني گسترده و امکانات مالي و حمايتي انجمن ها و فعالين ميراث فرهنگي باعث شده اين صدا از طريق نهادهاي مردمي نيز کمتر به گوش برسد. فقر فرهنگسازي باعث شده گردشگران هيچ خط قرمزي و حريمي در مواجهه با آثار تاريخي در ذهن خود نداشته باشند.

 

بابک مغازه‌اي نيز با تاکيد براينکه مسئولين ذيربط  بايد گزارشاتي پس از پايان هر دوره پربازديد درسايت هاي تاريخي و زيست محيطي درخصوص آسيب هاي احتمالي بازديد کنندگان تهيه کنند گفت : همچون ديگر گزارشات آماري که هرساله بلافاصله پس از پايان اين دسته بازديدها از گسترش ميزان گردشگران به عموم مخاطبين و رسانه ها ارائه مي شود ضروري است پس از پايان هر دوره پربازديد ارائه شود تا از آسيب هاي مخرب جلوگيري شود.

 

به طوري که ارائه اين گزارش ها عموم مردم که گردشگران را تشکيل مي دهند با شدت و ميزان اين آسيب ها به طور عيني آشنا خواهد کرد و باعث مي شود اين افراد درسال‌هاي بعد آسيبي را که شايد به صورت غيرعمدي مرتکب آن مي شوند به محوطه ها وارد نکنند و نبود چنين گزارشاتي نشان‌دهنده عدم بررسي احتمالي و نبود برنامه براي آينده است.

نوروز90؛ جهشي درجهت سفرهاي پاک

مصاحبه ی دبیر انجمن ایران شناسی کهن دژ با خبرگزاری میراث فرهنگی درباره ی جهشي درجهت سفرهاي پاک درتاریخ 13 فروردین 1390

http://www.chn.ir/news/?section=2&id=52249

نوروز90؛ جهشي درجهت سفرهاي پاک

نوروز که مي آيد کوله بار و چمدان خانواده هاي ايراني نيز بسته مي شود.

افراد با مشخص کردن مقاصد سفر راهي مي شوند بدون آنکه تعريفي

براي سفري پاک و هدفمند داشته باشند.

 

خبرگزاري ميراث فرهنگي- گروه گردشگري: با اينکه نوروز فرصتي است براي سفر و لذت بردن از طبيعت و مناطق مختلف اما همواره به دليل ناآگاهي وعدم رعايت بسياري از خانواده هاي ايراني که اسباب سفر را باربند خودروهاي شخصي مي کنند و راهي شهر و ديار مختلف مي شوند. سفرها جز تخريب بر آثار تاريخي و زخم بر طبيعت حاصلي دربر ندارد. درواقع آموزش سفرهاي پاک و هدفمند لازمه و رئوس برنامه هاي هر خانواده ايراني است که بايد سرلوحه برنامه هاي نوروزي آنها قرار گيرد. امري که هنوز در ميان مردم نهادينه نشده است و از جايگاه قابل توجهي برخوردار نيست.

 

بابک مغازه اي دبير انجمن ايران شناسي کهن دژ و مسئول کميته گردشگري انجمن، با تاکيد بر اينکه جنبش همگاني سفرهاي پاک و هدفمند ضرورتي است که گردشگران و مسافران نوروزي ملزم به رعايت آن هستند گفت:نوروز سرآغازي براي جنبش همگاني سفرهاي پاک و هدفمند است. چراکه هرگردشگري موظف است ضمن استفاده بهتر از فرصت ايجاد شده براي آشنايي هر چه بيشتر با زيبايي هاي ايران و تفاوتهاي اقليمي و فرهنگي مناطق مختلف تلاش کند تا سفرها باعث آسيب رساني به محيط زيست , ميراث فرهنگي و زيباييهاي سرزمينمان نشود.

 

وي با بيان اينکه پيش از سفر سعي کنيم دليل سفر خود را مشخص نموده و در رابطه با مناطقي که قصد بازديد يا حتي عبور از آنها را داريم اطلاعات بيشتري به دست آوريم ادامه داد:ضروري است پيش از سفر دليل سفر نيز مشخص شود تا حداکثر استفاده را از وقت داشته باشيم و بيشترين بهره را از برنامه خود ببريم براي اين کار امروزه اطلاعات گسترده اي در فضاي اينترنت موجود است و از کتابها و cd هاي موجود مي توان استفاده کرد به طوري که پس از کسب اطلاعات با توجه به زماني که در اختيار داريم برنامه ريزي کاملي براي سفر خود داشته باشيم که اين امر باعث مي شود تا از زمان , انرژي , هزينه و حتي سوخت به بهترين شکل ممکن صرفه جويي شود.

 

همچنين با مراجعه به تورهاي مسافرتي نياز به برنامه ريزي توسط گردشگر را کاهش مي دهد و با در اختيار گذاشتن اطلاعات صرفه جويي در هزينه ها را به دنبال خواهد داشت اين درحالي است که اگراين روش با برنامه ريزي ما هم خواني ندارد بهتر است به صورت جمعي سفر کنيم تا علاوه بربا هم بودن و لذت سفر باعث افزايش دايره اطلاعات و امکان انتقال تجربيات هم شويم.

 

مغازه اي با تاکيد بر نقش ميراث فرهنگي، محيط زيست در توسعه پايداروامکان آشنايي کودکان با آنها را امري حائز اهميت شمرد ادامه داد:پيش از سفر زماني هر چند کوتاه را به آشنا کردن همسفران خود به ويژه کودکان با ميراث فرهنگي , محيط زيست و خصوصيات فرهنگي و محلي مناطقي که قصد سفر به آنها را داريم اختصاص بدهيم تا هنگام بازديد، از اين زيبايي ها لذت بيشتري ببرند و رابطه بيشتري با محيط برقرار سازند تا کودکان خود را با اهميت و نقش ميراث فرهنگي و محيط زيست در توسعه پايدار و هميشگي آشنا کنند و از دوران کودکي آموزش داده شوند تا ضمن سفر و استفاده از زيباييهاي موجود از هر گونه آسيب رساني به آنها خودداري نمايند.

 

وي افزود: سفر رسيدن به مقصد نيست بلکه زيبايي هاي موجود در طول مسير سفر و شهرها و روستاهاي کوچک و دينيهاي تاريخي و محيط زيست موجود در مسيررا هم از نظر دورنداريم بخشي از لذت يک سفر در طي مسير است به گونه اي که در طول سفر سعي کنيم ازديدنيهاي خود عکس گرفته و خاطرات و برداشتهاي خود را بنوسيم و در اولين فرصت تجربيات و مشاهدات خود را با ديگران به اشتراک بگذاريم و فراموش نکنيم شناخت و معرفي هر چه بيشتر سرزمينمان گامي اساسي براي ساختن ايران فرداست

 

ننوشتن يادگاري و نريختن زباله امري واجب

امکان ندارد به شمال رفته باشيد اما از زباله هاي سواحل دريا خبري نباشد اين درحالي است که بسياري از اماکن ديدني دستخوش زباله هاي يکبارمصرف و غيرقابل بازيافت است و مکان هاي باستاني پر از يادگاري مسافراني است که ناخواسته دامان طبيعت را چرک آلود و تنه و ديواره هاي باستاني اش را خدشه دار مي کننند.

 

بابک مغازه اي با بيان اينکه در طول سفر سعي نماييم علاوه برخود و همراهانمان مراقب برخورد ديگران با محيط زيست و ميراث فرهنگي باشيم و از هر نوع آلودگي محيط زيست جلوگيري و تاحد امکان محوطه هاي تاريخي و طبيعي را از وجود زباله ها پاکسازي کنيم افزود: برخي از گردشگران برروي کتيبه ها و آثار تاريخي و تنه درختان يادگاري مي نويسند و از اين کار لذت مي برند اما فراموش نکنيم که هيچ لذتي بالاتراز ديدار هميشگي آثار باستاني و محيط زيست سالم و عاري از هرگونه آلودگي براي نسلهاي امروز و فرداي اين سرزمين نيست. به طوري که استفاده از مواد غذايي در بسته بنديهاي قابل بازگشت و عدم استفاده ازظروف يک بار مصرف مي توان ازآسيب و ايجاد منظري زشت جلوگيري کرد.

 

وي همچنين يکي از منحصر به فردترين خصوصيات ايران را تفاوت‌هاي فرهنگي مناطق دانست و افزود: يکي از منحصر به فرد ترين خصوصيات ايران را تفاوت‌هاي فرهنگي مناطق تشکيل مي دهد چنانچه در گذر از هزاره ها اين سرزمين را به گهواره اي براي بالندگي تمدن بشري بدل ساخته است پس بجاست که ضمن احترام به اين تفاوتها و پرهيز از هر گونه تمسخر و کوچک شمردن آداب , رسوم , زبان و گويشهاي مناطق مختلف تلاش نماييم تا با نگاهي تيزبين تر ويژگيهاي خاص موجود در شيوه زندگي مردمان اين سرزمين را شناخته و از آن لذت ببريم ودرشرايطي‌که با ازدحام جمعيت و کمبود امکانات مواجه مي‌شويم که لبخندي و خونسردي را فراموش نکنيم.

 

صنايع دستي سوغاتي ماندگار

به گفته مغازه اي، سوغاتي جزوي فراموش نشدني از سفر است بکوشيم تا براي اين منظور صنايع دستي و خوراکيهاي محلي را انتخاب کنيم تا هم عزيزانمان را با خصوصيات منحصر به فرد جاهايي که رفته ايم آشنا سازيم و هم بتوانيم به حفظ اين زيباييهاي بي نظيرمردم آن خطه را ياري کنيم و در گوشه اي از اتاق شخصي و يا سالن پذيرايي منزل خود هم مي توانيم قفسه اي را به نگهداري و نمايش نمادهايي از جاهايي که به آن سفر کرده ايم اختصاص دهيم که براي اين نمادها صنايع دستي محلي پيشنهاد مناسبي است تا بدين طريق از خريد صنايع دستي خارجي که از روي محصولات ايراني به صورتي تقليدي توليد شده اند پرهيز کنيم.استفاده از خوراکي‌هاي محلي ضمن اينکه تجربه اي تازه است، انگيزه اي براي توليد کنندگان محلي براي تهيه اين دست محصولات است.

 اين درحالي است که زماني که در دامان طبيعت هستيم و از زيبايي هاي آن لذت مي بريم محيط اش و آبهاي جاري در آن را آلوده نسازيم کنار رودخانه ها مکاني براي لذت بردن و آرامش يافتن است و شستن اتومبيل مي تواند در جاي ديگر که موجب آلوده سازي محيط نمي شود صورت گيرد از سوي ديگر بايد مراقب آتشي که افروخته ايم باشيم تا حتما پس از پايان کار به طور کامل خاموش گردد و فراموش نکنيم که هر يک از ما در قبال حفظ طبيعت براي خود و ديگران مسئوليم

 

دبيرانجمن کهن دژ در پايان ارائه و تهيه منشوري جامع براي سفري پاک ,هدفمند را براي تمام خانواده هاي ايراني لازم دانست و تاکيد کرد: سفري پاک و هدفمند هزينه اي در برندارد اما عدم رعايت نکات ريز در طول سفر خساراتي جبران ناپذير به دنبال خواهد داشت. به گونه اي که اگردرهنگام سفرسعي نماييم در مورد ديدنيهايي که بازديد نموده ايم و يا خصوصيات فرهنگي و محلي مناطقي که مراجعه کرده ايم کتاب , کتابچه و CD هايي را تهيه کنيم و پس از بازگشت در يک جاي کوچک نگهداري کنيم اين کار به مرور ما را صاحب يک آرشيو ارزشمند ايران شناسي خواهد کرد که در کنار عکسها و خاطراتي که ثبت کرده ايم شوق و انگيزه را در انجام سفرهاي حرفه اي ترافزايش خواهد داد بدون اينکه به طبيعت و مواريث لطمه اي وارد شود.

زباله های شناور در غار علیصدر/ گردشگران قندیلها را با خود می برند!

مصاحبه ی دبیر انجمن ایران شناسی کهن دژ با خبرگزاری مهر درباره ی زباله های شناور در غار علیصدر درتاریخ 15 فروردین 1390

چاپ شده در روزنامه همدان پیام ،  تهران امروز , مردم سالاری و ...

http://www.mehrnews.com/fa/newsdetail.aspx?NewsID=1270627

زباله های شناور در غار علیصدر/ گردشگران قندیلها را با خود می برند!

 

حضور انبوه گردشگران در غار علیصدر موجب انباشت پسماند زباله در این نمونه منحصر به فرد ژئو توریسم ایران شده است. همچنین برخی افراد نیز قندیل های این غار را از جا کنده و با خود می برند! بابک مغازه ای فعال میراث فرهنگی در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه حجم انبوه گردشگران در مناطق گردشگری و تاریخی به خصوص تعطیلات نوروز موجب تخریب محیط زیست و آثار تاریخی و فرهنگی می شود به خبرنگار مهر گفت: غار علیصدر بهترین نمونه ژئو توریسم است اما حضور گردشگران زیاد در مواقعی از سال مانند ایام نوروز باعث می شود آلودگی محیطی بسیاری در اطراف و داخل غار به جا بماند. این فعال میراث فرهنگی تصریح کرد: برخی از گردشگران وقتی وارد غار می شوند از فضای زیبای غار لذت می برند و می خواهند که لذت این سفر را با خوردن و آشامیدن خوراکی های مختلف کامل کنند. به همین دلیل خواسته یا ناخواسته پسماند زباله های خود را درون آب غار می ریزند آن هم دور از چشم راهنما. چون یک راهنمای گردشگری چند قایق را برای رفتن به درون غار هدایت می کند و نمی تواند تمام مدت مراقب اعمال و رفتار همه گردشگران باشد. مغازه ای بیان کرد: برخی افراد که راحت می توانند به قندیل های زیبا و رسوبی غار علیصدر دسترسی پیدا کنند از غفلت راهنمایان گردشگری استفاده کرده، تکه ای از قندیل را که به راحتی شکننده هستند کنده و با خود به خانه می برند تا از آن به عنوان یادگاری استفاده کنند هر چند که این مشکل در سالهای گذشته به صورت گسترده تر بود ولی امروزه تا حدودی کنترل شده است  اما آیا این افراد نمی دانند که رفتارشان باعث می شود تا این زخم برای همیشه بر پیکر غار باقی بماند؟  این فعال میراث فرهنگی دلیل نازیبا کردن چهره غار علیصدر را تنها رفتار نامناسب و حجم زیاد گردشگران ندانست و گفت: غیر از این عوامل، متولیان غار نیز شاید برای اینکه به زیبایی غار بیافزایند، برای عبور گردشگران در داخل محوطه غار مسیرهایی با سنگهای گرانیتی ساخته اند به نحوی که هیچ همخوانی با داخل محوطه غار ندارد. وی ادامه داد: در اطراف محوطه بیرونی غار، دستفروشان بازارچه ای از محصولات چینی، خوراکی و آشامیدنی برپا کرده اند و می فروشند که هیچ همخوانی با این مرکز گردشگری که دارای اهمیت بین المللی است ندارند. 

مغازه ای گفت: این درحالی است که می توان صنایع دستی همدان را در این مکان در معرض دید و فروش گردشگران قرار داد آن هم در فضایی خاص که با معماری بوم آورد و محلی احداث شده باشد. این فعال میراث فرهنگی گفت: روستای علیصدر در نزدیکی غار علیصدر قرار دارد بنابراین اگر حتی پوشاک و غذای روستایی در این محوطه ها به نمایش گذاشته شود می تواند به تنهایی یک جاذبه گردشگری باشد و زمینه توریسم محلی و روستایی منطقه را نیز فعال کند. وی افزود: معضل فروش اجناس کم بیهوده و خارجی در کنار بسیاری از مناطق گردشگری دیگر هم دیده می شود به عنوان مثال این دستفروشان در کنار منطقه گردشگری گنج نامه نیز چنین بازارچه هایی را تشکیل داده اند. حتی می توان گفت بلال فروشان این منطقه در تاریکی شب چراغ دارند اما کتیبه های گنجنامه نه !

مغازه ای گقت: مجموعه هایی که عموما دارای حجم بالایی از مخاطب است نیازمند دارابودن مراکز جامع اطلاع رسانی گردشگری با حضور راهنمایان توانا و مطلع به خصوصیات علمی منطقه است تا ضمن راهنمایی درست دارای بار علمی آموزشی نیز باشد اما متاسفانه نه تنها چنین مرکزی وجود ندارد بلکه حتی در محیط غار و هنگام بازدید نیز خبری از راهنمایان خبره و آشنا به مسائل جغرافیایی محل وجود ندارد.

پیام نوروزی دبیرکل انجمن

نوروز

نمادی از دانایی و زیبایی

و امید و توانایی

بازهم نوروز دیگری از راه رسید

و بار دیگری ما ایرانیان در هر کجای این عالم و با هر دیدگاه ,مذهب و اندیشه ای که باشیم و فارغ از هر تعلق قومی و منطقه ای در یک لحظه  مشخص و ثابت در کنار آنانی که دوستشان می داریم و در زیباترین لباس و با لبی خندان به پاسداشت میراثی کهن که با گذر از هزاره ها , کوله باری از بالندگی فرهنگی را برایمان به ارمغان آورده است به سرور می نشینیم

و همگی ما در این لحظه زیبا  دشمنی ها و کینه ها را برای دمی کنار می گذاریم و بهترین آرزو ها را آنچنان که دل خواستار آن است زیر لب زمزمه می کنیم و از یکتای پاک می خواهیم

بیاییم با هم و در این گاه همدلی علاوه بر نیکی هایی که برای خود و دوستانمان آرزومندیم آبادی و سرفرازی میهنمان را هم بخواهیم و پیمان ببندیم که در سال پیش رو برایش بکوشیم

در سالی که گذشت باز هم شاهد تخریب میراث فرهنگی و محیط زیست سرزمینمان بودیم اما این بار بیایید در میان شور و خنده های این عید و زمانی که کودکان و عزیزمان  را در آغوش محبت خویش به گرمی می فشاریم در گوششان  و دل خویش نجوا کنیم  که میراث فرهنگی این سرزمین سند هویت ملی مان است و باید پاسبانانی راستین برای این گوهرهای تکرار نشدنی باشیم و حفظ محیط زیست ضامن اساسی توسعه ای پایدار و همیشگی است

تحویل سال لحظه زیبایی مملو از شور و شیرینی و شادی است و این شادی زمانی حقیقی است که همگان از آن بهره مند باشند و سرزمینی داشته باشیم آباد و سربلند  که مردمانش  از گوهر دانایی  , عشق به زیبایی , امید به فردا و توانایی در برخورداری از آنچه لازمه یک زندگی آسوده است با بهره اند تا فارق از دشمنی ها و دورویی ها بازو در بازوی هم بکوشند و از پای ننشینند پس چه زیباست که به نام ایران , به عشق ایران و برای ایران بکوشیم تا سال پیش رو و سالهای پس از آن اینچنین باشد

 

تا باد چنین بادا

 

هر روزتان نوروز

ایرانمان آباد

 

بابک مغازه ای

دبیر کل و سخنگوی 

انجمن ایران شناسی کهن دژ

همدان نوروز 1390 خورشیدی

پیام نوروزی دبیرکل انجمن

نوروز

نمادی از دانایی و زیبایی

و امید و توانایی

بازهم نوروز دیگری از راه رسید

و بار دیگری ما ایرانیان در هر کجای این عالم و با هر دیدگاه ,مذهب و اندیشه ای که باشیم و فارغ از هر تعلق قومی و منطقه ای در یک لحظه  مشخص و ثابت در کنار آنانی که دوستشان می داریم و در زیباترین لباس و با لبی خندان به پاسداشت میراثی کهن که با گذر از هزاره ها , کوله باری از بالندگی فرهنگی را برایمان به ارمغان آورده است به سرور می نشینیم

و همگی ما در این لحظه زیبا  دشمنی ها و کینه ها را برای دمی کنار می گذاریم و بهترین آرزو ها را آنچنان که دل خواستار آن است زیر لب زمزمه می کنیم و از یکتای پاک می خواهیم

بیاییم با هم و در این گاه همدلی علاوه بر نیکی هایی که برای خود و دوستانمان آرزومندیم آبادی و سرفرازی میهنمان را هم بخواهیم و پیمان ببندیم که در سال پیش رو برایش بکوشیم

در سالی که گذشت باز هم شاهد تخریب میراث فرهنگی و محیط زیست سرزمینمان بودیم اما این بار بیایید در میان شور و خنده های این عید و زمانی که کودکان و عزیزمان  را در آغوش محبت خویش به گرمی می فشاریم در گوششان  و دل خویش نجوا کنیم  که میراث فرهنگی این سرزمین سند هویت ملی مان است و باید پاسبانانی راستین برای این گوهرهای تکرار نشدنی باشیم و حفظ محیط زیست ضامن اساسی توسعه ای پایدار و همیشگی است

تحویل سال لحظه زیبایی مملو از شور و شیرینی و شادی است و این شادی زمانی حقیقی است که همگان از آن بهره مند باشند و سرزمینی داشته باشیم آباد و سربلند  که مردمانش  از گوهر دانایی  , عشق به زیبایی , امید به فردا و توانایی در برخورداری از آنچه لازمه یک زندگی آسوده است با بهره اند تا فارق از دشمنی ها و دورویی ها بازو در بازوی هم بکوشند و از پای ننشینند پس چه زیباست که به نام ایران , به عشق ایران و برای ایران بکوشیم تا سال پیش رو و سالهای پس از آن اینچنین باشد

 

تا باد چنین بادا

 

هر روزتان نوروز

ایرانمان آباد

 

بابک مغازه ای

دبیر کل و سخنگوی 

انجمن ایران شناسی کهن دژ

همدان نوروز 1390 خورشیدی